Tuần này đánh dấu những bước ngoặt lớn trong chính sách đối ngoại của Mỹ dưới thời chính quyền Trump, sự phục hồi của các liên minh kinh tế mới, và các điểm nóng xung đột tiếp tục leo thang tại Trung Đông và Đông Âu.
1. Điểm nóng Trung Đông: “Hội đồng Hòa bình” và cục diện Gaza – Lebanon
Tình hình Trung Đông chuyển dịch mạnh mẽ với sự can thiệp trực tiếp và quyết liệt từ Washington:
- Hội đồng Hòa bình cho Gaza: Tổng thống Trump công bố các thành viên của “Hội đồng Hòa bình” (Board of Peace) đã cam kết gói viện trợ 5 tỷ USD để tái thiết Gaza. Đáng chú ý, Indonesia tuyên bố sẽ triển khai khoảng 8.000 quân nhân để hỗ trợ an ninh và ổn định lực lượng cảnh sát tại khu vực này vào cuối tháng 6.
- Xung đột Lebanon leo thang: Căng thẳng tại biên giới Israel – Lebanon không có dấu hiệu hạ nhiệt. Ngày 21/02, các cuộc không kích của Israel vào Thung lũng Bekaa và các trại tị nạn đã khiến ít nhất 12 người thiệt mạng. Israel khẳng định đã đánh trúng các trung tâm chỉ huy của Hezbollah, trong khi các nỗ lực ngoại giao vẫn chưa mang lại kết quả cụ thể.
2. Chính sách đối ngoại của Mỹ: Thuế quan và “Tối hậu thư”
Chính quyền Mỹ tiếp tục thực thi chiến lược “Nước Mỹ trên hết” với các biện pháp cứng rắn:
- Cú sốc thuế quan: Tổng thống Trump tuyên bố áp đặt mức thuế quan tạm thời 10% trên toàn cầu, gây chấn động thị trường tài chính quốc tế. Tuy nhiên, Tòa án Tối cao Mỹ (SCOTUS) đã có phán quyết làm hạn chế quyền lực của Tổng thống trong việc đơn phương áp thuế dựa trên Đạo luật IEEPA, tạo ra một cuộc tranh luận pháp lý gay gắt tại Washington.
- Căng thẳng Mỹ – Iran: Mỹ đã đưa ra “tối hậu thư” kéo dài 10-15 ngày yêu cầu Iran quay trở lại bàn đàm phán hạt nhân, đồng thời tiết lộ các kế hoạch quân sự có thể kéo dài nhiều tuần nếu lệnh tấn công được ban hành.
- Quan hệ Mỹ – EU: Tại Hội nghị An ninh Munich (diễn ra trước đó và dư âm kéo dài trong tuần), Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định Mỹ không muốn các đồng đội châu Âu là “chư hầu” nhưng yêu cầu họ phải tự cường hơn về quốc phòng để giảm bớt gánh nặng cho Mỹ.
3. Cục diện Nga – Ukraine và An ninh châu Âu
- Đàm phán tại Geneva: Dưới sự môi giới của Mỹ, các đặc phái viên Nga và Ukraine đã có cuộc gặp tại Geneva vào ngày 17-18/02. Dù chưa có thỏa thuận ngừng bắn, đây là bước đi hiếm hoi nhằm duy trì kênh liên lạc trong bối cảnh hạ tầng năng lượng Ukraine tại Odesa liên tục bị tấn công bởi máy bay không người lái của Nga.
- Châu Âu tự lực: Thủ tướng Anh Keir Starmer và các lãnh đạo EU kêu gọi châu Âu chuẩn bị cho một tương lai “tự đứng trên đôi chân của mình” về quốc phòng, trong bối cảnh Hiệp ước New START (về vũ khí hạt nhân) giữa Mỹ và Nga đã hết hiệu lực từ đầu tháng.
4. Kinh tế toàn cầu và Các liên minh mới
- Thỏa thuận “Lịch sử” Ấn Độ – EU: Một dấu ấn lớn trong tuần là việc Ấn Độ và Liên minh châu Âu (EU) ký kết thỏa thuận thương mại và đối tác quốc phòng toàn diện. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen gọi đây là “mẹ của mọi thỏa thuận”, giúp đa dạng hóa chuỗi cung ứng ngoài Trung Quốc.
- Biến động tại Nam Mỹ: Tổng thống Peru Jose Jeri đã bị Quốc hội phế truất vào ngày 17/02 sau những tranh cãi liên quan đến các thỏa thuận mật với Trung Quốc. Ông Jose Maria Balcazar đã được chỉ định kế nhiệm.
5. Văn hóa, Thể thao và Sự kiện quốc tế
- Thế vận hội Mùa đông Milano-Cortina 2026: Sự kiện thể thao lớn nhất hành tinh đang đi vào những ngày thi đấu sôi nổi tại Ý. Canada và Mỹ đang cạnh tranh quyết liệt trên bảng tổng sắp huy chương, đặc biệt là ở các môn khúc côn cầu và trượt băng tốc độ.
- Tết Nguyên Đán 2026 (Năm Bính Ngọ): Ngày 17/02 (Mùng 1 Tết) là ngày hội lớn tại nhiều quốc gia châu Á như Việt Nam, Trung Quốc và Hàn Quốc. Không khí lễ hội diễn ra rầm rộ nhưng cũng đi kèm với các cảnh báo về an ninh và kiểm soát dịch bệnh định kỳ.
- Mất mát lớn: Thế giới chia tay biểu tượng dân quyền Mỹ Jesse Jackson (84 tuổi) và nam diễn viên từng đoạt giải Oscar Robert Duvall (95 tuổi).
Tổng kết
Tuần lễ từ 16/2 đến 21/02/2026 cho thấy một thế giới đang tái định hình cấu trúc quyền lực. Mỹ đang rút dần khỏi vai trò “cảnh sát toàn cầu” truyền thống để chuyển sang gây áp lực kinh tế, trong khi các cường quốc trung tâm như Ấn Độ và EU đang xích lại gần nhau hơn để tự bảo vệ lợi ích của mình.
Bình luận về bài viết này