Lì xì mừng tuổi đầu năm là một tục lệ truyền thống trong dịp Tết Nguyên Đán tại các nước Á Đông. Người lớn thường sẽ đặt tiền vào một phong bì có màu đỏ hoặc vàng rực rỡ để mừng tuổi cho các bé nhỏ để lấy lộc.

Lì xì mừng tuổi đầu năm là một tục lệ truyền thống trong dịp Tết Nguyên Đán tại các nước Á Đông, trong đó có cả Việt Nam. Người lớn thường sẽ đặt tiền vào một phong bì có màu đỏ hoặc vàng rực rỡ để mừng tuổi cho các bé nhỏ để lấy lộc.

Lì xì là từ phiên âm của Lợi Thị trong tiếng Trung Quốc, với ý nghĩa là được lợi, có tiền, may mắn. Vì vậy Lì xì sẽ có ý nghĩa là tiền đem đến may mắn, điều lành, những điều tốt cho trẻ em vào dịp đầu xuân. Ý nghĩa của phong bao mừng tuổi không chỉ nằm ở số tiền bên trong, mà nó quan trọng về mặt thiện ý, ý nghĩa tốt đẹp cho một năm mới. Tiền mừng tuổi thường sẽ chỉ là số tiền nhỏ, gồm cả tiền lẻ và chẵn được bỏ vào phong bao màu đỏ, vàng kín đáo. Người nhận được bao lì xì dù là trẻ em hay người lớn đều rất vui vẻ và thích thú.

Nguồn gốc phong tục lì xì dịp Tết Nguyên Đán

Tục lệ mừng tuổi đã xuất hiện từ thời xa xưa và đã được bắt nguồn từ Trung Quốc với nhiều câu chuyện về sự ra đời của nó. Tương truyền rằng, tại Đông Hải có rất nhiều yêu quái gây hại cho người dân. Chúng luôn bị các thần tiên hạ giới giam giữ, tuy nhiên hàng năm các vị thần sẽ phải về trời vào thời khắc giao thừa.

Lúc này lũ yêu quái sẽ lộng hành, xoa đầu trẻ nhỏ đang ngủ, khiến chúng phải giật mình và bật khóc. Hôm sau, những đứa trẻ sẽ bị sốt, đau đầu, làm cho cha mẹ không dám ngủ thức để canh chừng. Vào một lần, 8 vị tiên đi ngang thấy cảnh này liền hoá thành những đồng tiền nằm bên cạnh những đứa bé và bảo cha mẹ gói vào tấm vải đỏ để xua đuổi yêu quái.

Khi quái vật đến, những đồng tiền này bỗng nhiên lóe lên khiến cho chúng sợ hãi bỏ chạy. Hai vợ chồng vui mừng đem chuyện kể lại cho mọi người, từ đó đến Tết mọi người sẽ bỏ tiền vào phong bì đỏ để tặng trẻ con, với mong muốn mau ăn, chóng lớn và khỏe mạnh. Từ đó đã trở thành phong tục mừng tuổi đầu năm mới đến hiện tại.

 Ý nghĩa của việc lì xì Tết

Lì xì đầu xuân là một phong tục, một nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam từ xưa đến nay. Với mong muốn đem đến những điều tốt đẹp, may mắn trong năm mới. Việc mừng tuổi không chỉ giới hạn trong ngày mùng 1 mà còn có thể kéo dài suốt 3 ngày lễ chính đầu năm, thậm chí còn kéo dài đến mùng 9, mùng 10 bình thường.

Bắt đầu vào thời khắc giao thừa, người lớn tuổi trong gia đình sẽ mừng tuổi cho con cháu và các cháu sẽ chúc Tết lại ông bà để lấy may cả năm. Những người lớn cũng có thể được mừng tuổi từ chủ nhà hoặc ngược lại. Ý nghĩa của phong tục ngày Tết này không nằm ở giá trị đồng tiền ở bên trong, mà là mong ước các bé mau ăn chóng lớn, chăm chỉ học hành, ngoan ngoãn, khoẻ mạnh.

Phong bì lì xì cũng mang nhiều ý nghĩa tốt đẹp, có sự kín đáo không so bì hơn thua số tiền bên trong. Màu đỏ của bao cũng tương trưng cho sự như ý, thịnh vượng, cát tường, bình an trong cả một năm, với hy vọng may mắn.

Một số lưu ý khi trao và nhận lì xì Tết để gặp nhiều may mắn

Không nên sử dụng các bao lì xì ngoài màu vàng và đỏ

Người xưa thường quan niệm rằng thiệp mừng tuổi thường sẽ sử dụng màu đỏ hoặc màu vàng, biểu trưng cho may mắn và tài lộc đầu năm. Hiện nay, quan niệm này đã không còn phổ biến vì các mẫu bao mừng hiện tại có rất nhiều mẫu mã và màu sắc đa dạng, hiện đại hợp với thị yếu người dùng.

Kiêng kỵ số 4

Tiền mừng tuổi đầu năm nên tránh số 4 ví dụ như 40, 400, vì theo dân gian số 4 sẽ đọc là Tứ và gần giống với âm Tử nên người xưa rất kỵ số này. Con số thích hợp để lì xì là số 8 với ý nghĩa là phát tài phát lộc.

Không dùng tiền cũ để lì xì

Khi  lì xì đầu năm bạn nên dùng tiền mới, bởi mọi người luôn mong muốn những điều cũ bỏ lại năm cũ và tiếp nhận những điều mới khi Tết đến. Bên cạnh đó tiền cũ khi đặt trong bao mừng tuổi sẽ mang lại âm khí xấu, vì vậy dịp cuối năm mọi người thường đi đổi tiền mới để mừng tuổi đầu năm.

Không lì xì tiền số lẻ

Nên để số tiền chẵn trong bao lì xì với hàm ý một năm đầy đủ và trọn vẹn. Tương tự như khi đi đám cưới thường sẽ sử dụng tiền chẵn để thay cho lời chúc mừng. Nhưng cũng vẫn có những số tiền ứng với các số tài lộc ý nghĩa như là 168, 188.

Không vòi thêm tiền lì xì

Hiện nay có rất nhiều bé nhỏ để ý đến số tiền trong bao lì xì, nếu ít quá thì vẫn sẽ có một vài bé muốn xin thêm tiền mừng từ ông bà, cha mẹ. Việc này sẽ là bất kính và làm mất đi ý nghĩa truyền thống của mừng đuổi lấy lộc đầu năm.

Không nhận lì xì bằng 1 tay

Khi nhận mừng tuổi thì dù là người lớn hay trẻ nhỏ đều phải nhận bằng 2 tay để thể hiện được sự tôn trọng đối với người tặng.

Không mở ngay bao lì xì trước mặt người trao

Tiền mừng tuổi tuỳ vào khả năng kinh tế của từng người, con số sẽ khác nhau, việc mở bao lì xì là việc riêng tư không nên mở ngay trước mặt người tặng. Đây là một hành động được xem là rất bất lịch sự, không xem trọng tấm lòng của người mừng tuổi.

Phương Nhung