Ông Nguyễn Văn An, 83 tuổi, dân tộc Sán Dìu, nguyên chủ tịch UBND huyện Lục Ngạn, Nghệ nhân ưu tú – Trưởng ban liên lạc câu lạc bộ hát dân ca các dân tộc của huyện Lục Ngạn.

Sinh ra và lớn lên rồi trưởng thành cũng từ một làng quê có 98% là người dân tộc Sán Dìu, Làng Bèo, xã Giáp Sơn, huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang. Nơi đây cũng là cội nguồn hát dân ca Sán Dìu của huyện Lục Ngạn.

Ông Nguyễn Văn An được nhận Huân chương Lao động hạng Ba năm 2019.

Những năm kháng chiến chống Pháp, ông An làm giao thông liên lạc cho xã. Từ ngày hoà bình lập lại trên quê hương, đất nước, ông tiếp tục nhận các nhiệm vụ mới: từ Chủ nhiệm HTX, đến các chức danh lãnh đạo xã, rồi cán bộ huyện, các chức danh trưởng, phó các phòng, ban và được giữ trọng trách cao nhất trước lúc nghỉ chế độ là Phó bí thư, Chủ tịch UBND huyện Lục Ngạn.

Vốn là một cán bộ năng nổ, nhiệt tình và đầy trách nhiệm, về với ruộng vườn ông lại say sưa cải tạo, chuyển đổi các giống cây trồng trong gia đình, giúp bà con trong thôn xóm và gương mẫu trong nếp sống, tác phong sinh hoạt của người cán bộ cách mạng. Hơn 10 năm gần đây, ông đã vận động, tổ chức, khôi phục, truyền dạy lối hát dân ca truyền thống của dân tộc Sán Dìu. Câu lạc bộ hát dân ca dân tộc Sán Dìu được thành lập đầu tiên ở chính quê ông, có gần 30 hội viên, đã tổ chức các buổi giao lưu, mở lớp dạy hát cho lớp trẻ. Trang phục dân tộc Sán Dìu được may sắm để đua sắc trong ngày lễ hội, những bài hát dân ca được lưu giữ và phát triển bằng cách truyền dạy, lập thành sách, đặt lời mới và phiên âm tiếng dân tộc Sán Dìu để phổ biến rộng rãi trong cộng đồng, phục dựng các lối hát trong đám cưới cổ truyền dân tộc Sán Dìu theo nếp sống mới, đó là nét đặc sắc mà làng Bèo đang vận động nhân dân các hộ trong làng thực hiện.

Ông Nguyễn Văn An đang truyền dạy cho thế hệ trẻ hát dân ca dân tộc Sán Dìu.

Từ đó, ông nhân rộng ra khắp địa bàn trong huyện. Thành lập nhiều câu lạc bộ hát dân ca của các dân tộc khác nữa như: Nùng, Tày, Sán Chí, Cao Lan trên toàn địa bàn của huyện Lục Ngạn. Đến nay có 29 CLB hát dân ca dân tộc. Điều cần nói, ông trở thành “cầu nối”, thông tin, trao đổi, tổ chức các cuộc giao lưu hát dân ca các dân tộc trong xã, trong huyện và cả các xã của huyện bạn, tỉnh bạn. Đoàn của các xã: Ninh Lai (huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang) Đạo Trù, (huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh phúc), các huyện Lục Nam, Sơn Động (tỉnh Bắc Giang), rồi Phú Thọ, Quảng Ninh, Thái Nguyên…ông đều “làm giao thông, liên lạc” kết nối các cuộc giao lưu, trao đổi về gìn giữ, phát triển lối hát dân các dân tộc, kết hợp với cách làm kinh tế và xây dựng đời sống văn hoá. Lúc làm người chỉ huy, lúc làm người giám khảo, lúc lại thấy ông trao đổi kinh nghiệm xây dựng và phát triển câu lạc bộ hát dân ca cho các thôn xã bạn. Ông đã làm nhiều hơn nói, nói một lần mà làm gấp nhiều lần, vẫn mãi làm “giao thông, liên lạc” tổ chức, chắp nối hát dân ca trong và ngoài huyện. Ông, một cán bộ hưu trí đáng kính. Năm 2016 ông vinh dự được Nhà nước trao tặng danh hiệu “Nghệ nhân ưu tú”.

Sự tận tụy trách nhiệm của một cán bộ về hưu như ông, về hưu mà không hưu về việc công, Với tinh thần “Tuổi cao gương sáng” ông tiếp tục phát huy và vận động các cơ sở thành lập thêm các CLB hát dân ca khác trên địa bàn. Hiện, ông được các ngành chức năng làm các thủ tục để đề nghị Nhà nước tặng danh hiệu “Nghệ nhân Nhân dân”. Một phần thưởng mà ông xứng đáng được nhận danh hiệu cao quý đó.
Bá Đạt

Hội NCT huyện Lục Ngạn, BG.