Được sự nhất trí của Đảng uỷ – HĐND – UBND xã Đông Lỗ, sáng nay, ngày 23/3/2013, thôn Vân Cẩm, xã Đông Lỗ long trọng tổ chức lễ đón nhận bằng di tích lịch sử – văn hoá cấp tỉnh của ngôi đình và chùa. Tham dự buổi lễ có các đại biểu: Đồng chí Nguyễn Hữu Phương – Giám đốc Ban quản lý di tích và các chuyên viên Ban quản lý di tích tỉnh Bắc Giang; đồng chí Nguyễn Thị Phi – Phó Trưởng Phòng văn hoá thông tin huyện Hiệp Hoà; đồng chí Đào Quang Đoàn – Phó Giám đốc Trung tâm văn hoá thể thao huyện Hiệp Hoà; các đồng chí trong Ban Thường vụ Đảng uỷ-HĐND-UBND, Mặt trận tổ quốc và đại diện các ban ngành đoàn thể, cơ quan, trường học trong xã; các đ/c Bí thư, trưởng thôn, Hội trưởng hội người cao tuổi của 11 thôn trong toàn xã; đại diện các công ty, doanh nghiệp, các cơ sở sản xuất kinh doanh đóng trên địa bàn xã Đông Lỗ; con em của làng Vân Cẩm đang sinh sống và làm việc ở khắp nơi trên cả nước và đông đảo bà con nhân dân trong thôn.

 

Đình làng Vân Cẩm được xây dựng vào cuối thế kỷ 17. Đình thờ hai vị thần Cao Sơn – Quý Minh. Theo truyền tích, thần Cao Sơn – Quý Minh thuộc Tướng của đời Hùng Vương thứ 18 đã có công chống giặc ngoại xâm bảo vệ nền độc lập dân tộc. Vào thời Nguyễn, đình làng Vân Cẩm được tu sửa nhiều lần; đồng thời đã được các triều đại phong kiến Việt Nam nhiều lần phong sắc cho dân làng Vân Cẩm và nhiều làng xã thờ phụng để tỏ lòng thành kính và biết ơn những người có công với dân tộc. Đình làng vân Cẩm xưa rất bề thế, bao gồm các hạng mục: Cổng đình, khuôn viên trồng cây xanh. Cổng đình hướng Bắc, xây đá rêu phong cổ kính, kiến trúc mái vòm. Ngôi đình chính kiến trúc chữ đinh, gồm tòa tiền đình và hậu cung, khung gỗ lim chắc khỏe. Thời kỳ kháng chiến chống Pháp giai đoạn 1945 -1954, đình bị tàn phá nặng và hỏng một phần trái. Năm 1959, phần còn lại của ngôi đình được dỡ làm công trình phúc lợi xã hội. Cho mãi tới năm 2007, nhân dân địa phương đã tôn tạo và xây dựng lại toàn bộ khu đình; đặc biệt ngôi đình đã được xây dựng lại theo đúng kiểu xưa. Đến nay, đình làng Vân Cẩm còn lưu giữ nhiều tài liệu, hiện vật có giá trị về mặt lịch sử văn hoá như ngai thờ, bài vị, bát hương, hương án và nhiều đồ tế khác đặc biệt còn lưu giữ 9 sắc phong cổ. 

Chùa làng Vân Cẩm là ngôi chùa cổ.  Căn cứ vào hiện trạng di tích, nguồn tư liệu còn bảo lưu trong chùa như bia đá ghi công đức những người có công xây dựng, tu sửa ngôi chùa; cây hương đá, hệ thống tượng phật, bát hương cổ … cho biết chùa làng Vân Cẩm được xây dựng từ năm 1704 và được tu sửa qua nhiều giai đoạn khác nhau. Đặc biệt ở thời Nguyễn, giai đoạn cuối thế kỷ 19, ngôi chùa đã được đại trùng tu lại. Một số tài liệu, đồ thời tự, bát hương cổ và các pho tượng quý giá cũng được bổ sung vào giai đoạn này. Qua đây khẳng định được giá trị văn hóa của ngôi chùa cổ, là trung tâm sinh hoạt văn hoá tôn giáo, thờ phật của nhân dân địa phương từ xa xưa. Theo sử sách, lễ hội làng được tổ chức vào ngày 12 tháng Giêng hàng năm là để nhân dân trong làng bày tỏ lòng biết ơn, tưởng nhớ 2 vị anh hùng của dân tộc được thờ tại đình làng; lễ phật tại chùa để cầu phúc cho nhân dân và chơi các trò chơi dân gian. Đây là những nét đẹp trong nhân dân nhằm giữ gìn bản sắc văn hoá tốt đẹp của dân tộc ta và góp phần xây dựng mối đoàn kết thân ái trong làng xóm.

 

Với những tư liệu, hiện vật quý giá còn lại trong ngôi đình và ngôi chùa làng Vân Cẩm càng khẳng định được về những giá trị lịch sử và văn hóa tốt đẹp lâu đời của dân tộc ta. Chính vì vậy, ngày 17 tháng 12 năm 2012, đình và chùa làng Vân Cẩm, xã Đông Lỗ chính thức được Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Giang quyết định xếp hạng di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh. Đây là niềm vinh dự, tự hào lớn của nhân dân làng Vân Cẩm nói riêng và xã Đông Lỗ nói chung. Như vậy đến thời điểm này, xã Đông Lỗ đã có 6 do tích lịch sử – văn hóa trên tổng số 102 di tích của huyện Hiệp Hòa. Điển hình một di tích lớn nhất của xã Đông Lỗ là di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia: “Đình Lỗ Hạnh – Đệ nhất Kinh Bắc”. 

 

Sau phần lễ công bố quyết định di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh đình và chùa, kết hợp khai mạc lễ hội truyền thống Xuân Quý Tỵ 2013 của làng là diễn ra các trò chơi dân gian, hát quan họ, thi bóng truyền đến kết thúc ngày 24/3/2013. 

 

Một số hình ảnh của buổi lễ:

 

 

 

 

 

 

 

Trần Tuấn Lê