(BG)-Sau khi hoàn thành việc tiếp nhận lưới điện hạ áp, Công ty Điện lực Bắc Giang (ĐLBG) đã dành nguồn vốn lớn cải tạo lưới điện, chống quá tải, từng bước giảm tổn thất điện năng ở khu vực nông thôn. Tuy nhiên, tại một số địa bàn, tiến độ cải tạo lưới điện còn chậm do thiếu vốn và một số nguyên nhân khác.
Ngày 7-11-2008, UBND tỉnh phê duyệt Đề án tiếp nhận lưới điện hạ áp. Mục tiêu của Đề án nhằm bảo đảm cho người dân nông thôn được mua điện theo đúng giá quy định của Chính phủ, nâng cao chất lượng điện và giảm tổn thất điện năng khu vực nông thôn. Triển khai Đề án này, cấp uỷ, chính quyền huyện Hiệp Hoà và đại diện các HTX dịch vụ điện đã phối hợp với ngành điện làm thủ tục bàn giao, tiếp nhận trên thực địa. Đến đầu năm 2010, Điện lực Hiệp Hòa hoàn thành việc tiếp nhận lưới điện hạ áp với khối lượng 136 trạm biến áp (TBA) kèm theo các trục đường dây trung áp của công trình. Từ đó đến nay, ngành điện bố trí khoảng 40 tỷ đồng đầu tư cải tạo tối thiểu trên lưới điện hạ áp, thay thế hàng chục nghìn công tơ, tráo đổi và nâng công suất 30 TBA tại huyện Hiệp Hoà. Nhờ đẩy mạnh hoạt động đầu tư cải tạo, đến nay, tỷ lệ tổn thất điện năng trên địa bàn huyện đã giảm gần 15% so với trước khi tiếp nhận. Người dân trong huyện được mua điện theo đúng biểu giá bậc thang do Chính phủ quy định thay vì mua theo mức giá cao do các tổ chức bán điện trung gian tự đặt ra. Tương tự, tại huyện Lạng Giang, nhờ có nguồn vốn đầu tư của ngành điện, chất lượng điện tại nhiều khu vực được cải thiện. Tại xã Tân Thịnh (huyện Lạng Giang), hệ thống điện được xây dựng từ mấy chục năm trước, sau nhiều năm không được sửa chữa nên xuống cấp, không bảo đảm an toàn. Tỷ lệ tổn hao điện năng thường xuyên ở mức 55% gây khó khăn cho sản xuất và sinh hoạt của người dân. Trước thực tế này, ngay sau khi tiếp nhận lưới điện của xã, Công ty ĐLBG đã chỉ đạo các đơn vị liên quan cải tạo tối thiểu và sửa chữa lớn, thay thế hơn một nghìn cột điện hàng chục nghìn mét dây trần tiết diện nhỏ bằng dây cáp xoắn. Cùng đó, Công ty đã lắp đặt thêm TBA tại một số điểm cuối nguồn để giảm bán kính cấp điện, cải tạo 17,4km đường dây 0,4kV. Hiện nay, Tân Thịnh là một trong những xã có lưới điện hạ áp tốt nhất trong tỉnh, chất lượng điện áp ổn định, tỷ lệ tổn thất điện năng chỉ còn 11%.
Tìm hiểu được biết, sau hơn ba năm thực hiện Đề án tiếp nhận lưới điện hạ áp, đến nay Công ty ĐLBG đã tiếp nhận, quản lý lưới điện và bán điện đến hộ tại 100% số xã trong diện được tiếp nhận (146 xã). Từ năm 2009 đến nay, Công ty đầu tư khoảng 250 tỷ đồng tu sửa, nâng cấp, cải tạo lưới điện hạ áp thông qua dự án cải tạo tối thiểu, sửa chữa lớn, sửa chữa thường xuyên. Riêng các dự án cải tạo tối thiểu đã được triển khai ở hầu hết các xã được tiếp nhận. Đến hết năm 2011, Công ty thay thế 207.833/254.239 công tơ một pha; 10.733/10.733 công tơ ba pha. Trên địa bàn tỉnh có hàng chục TBA được xây mới góp phần nâng cao chất lượng điện, thu hẹp dần phạm vi lưới điện bị quá tải. Tỷ lệ hao tổn điện năng trên lưới điện hạ áp nông thôn tháng 12-2011 là 18,83%, giảm hơn 15,4% so với khi mới tiếp nhận.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả nêu trên, hiện nay, tại một số thôn, xóm, tình trạng điện yếu, mất điện cục bộ do quá tải vẫn xảy ra. Ví dụ như ở thôn Tân Bình, xã Bình Sơn (Lục Nam), thôn Quán Cà, xã Biên Sơn (Lục Ngạn), một phần xã Đại Lâm (Lạng Giang)… Tiến độ cải tạo lưới điện hạ áp còn chậm. Nguyên nhân chủ yếu là do thiếu vốn, giải ngân chậm dẫn tới nhiều nhà thầu thi công cầm chừng. Kinh phí dành cho các dự án cải tạo tối thiểu còn hạn chế, mới đáp ứng được nhu cầu thay thế công tơ cũ và thay một số đoạn đường dây nhánh xuống cấp, không đủ để “cấy” đồng thời các TBA mới ở tất cả những điểm có bán kính cấp điện lớn. Tại xã Đại Lâm (huyện Lạng Giang), từ khi tiếp nhận (tháng 7-2009) đến nay, ngành điện đã hai lần cải tạo tối thiểu, sửa chữa lớn, thay thế hơn 30% hệ thống dây dẫn lõi trần bằng dây bọc, hơn 1,5 nghìn công tơ các loại… với tổng kinh phí hơn hai tỷ đồng. Thế nhưng chất lượng điện tại đây vẫn chưa đồng đều, vào giờ cao điểm, tại khu vực cuối nguồn, tình trạng quá tải vẫn xảy ra thường xuyên. Ông Nguyễn Đức Vĩnh, Giám đốc Điện lực Lạng Giang cho biết: “Ngay sau khi tiếp nhận, ngành điện đã tập trung đầu tư, cải tạo sửa chữa lưới điện ở Đại Lâm nhưng do thiếu kinh phí nên chưa lắp đặt thêm các TBA mới. Trong khi 4 TBA cũ đều đặt xa khu dân cư, bán kính cấp điện từ 3 đến 4km, tổn thất điện năng có trạm lên tới hơn 40%. Bởi vậy, chất lượng điện tại một số thôn trong xã chưa được cải thiện”. Không chỉ thiếu vốn, tại một số địa bàn, tiến độ cải tạo lưới điện chậm còn do giải phóng mặt bằng gặp khó khăn, người dân cản trở việc thu hồi vật tư cũ (phần tài sản đã bàn giao cho ngành điện) trên lưới điện. Ví dụ như ở xã Hoàng Vân (Hiệp Hoà), từ năm 2010 đến nay đã xảy ra nhiều vụ người dân tự tháo dỡ dây điện cũ trên lưới điện hoặc ngăn cản không cho cán bộ ngành điện thu hồi.
Thực tế cho thấy việc ngành điện tiếp nhận, cải tạo lưới điện và bán điện trực tiếp đến hộ mang lại lợi ích lớn cho khách hàng, là yếu tố quan trọng góp phần thúc đẩy quá trình xây dựng nông thôn mới. Để Đề án tiếp nhận lưới điện hạ áp mang lại hiệu quả cao, thời gian tới, ngành điện cần quan tâm rà soát lưới điện hạ áp nông thôn, tiếp tục tranh thủ nguồn vốn từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam, nguồn vốn vay hoàn thiện các dự án cải tạo tối thiểu lưới điện hạ áp, lập phương án đầu tư cải tạo lưới điện trung áp tại các huyện có TBA trung gian công suất lớn, giảm bán kính cấp điện và tổn thất điện năng. Bên cạnh đó, để đẩy nhanh tiến độ thi công và sớm phát huy hiệu quả nguồn vốn đầu tư, chính quyền các địa phương cần phối hợp chặt chẽ với ngành điện bảo đảm an toàn tài sản trên lưới điện, giải quyết kịp thời các vướng mắc phát sinh, giữ vững an ninh, trật tự trong quá trình cải tạo lưới điện.
Thy Lan – Việt Anh
Bình luận về bài viết này