12trip.vn

Không lạm dụng đốt rơm rạ ngoài đồng- Hướng xử lý có lợi cho nông dân

Công nghệ

Theo thống kê từ các cuộc khảo sát thực tế hiện có trên 95% người dân hiện nay sử dụng phương thức chất rơm rạ lên cao và đốt ngay tại ruộng, điều này gây ra những tác hại to lớn đến môi trường, sức khỏe con người cũng như gây lãng phí từ rơm rạ.Người dân vẫn thường quan niệm rằng đốt đất để cung cấp tro và chất dinh dưỡng cho đất là sai lầm. Đây là quan niệm sai lầm cần phải thay đổi ngay.

Trong hình ảnh có thể có: một hoặc nhiều người, mọi người đang đứng, bầu trời, núi, ngoài trời và thiên nhiên

Theo các nhà khoa học, việc đốt cháy rơm rạ sẽ khiến cho đất trồng lúa bị khô cằn, mất nước và chất dinh dưỡng.

+ Ưu điểm của việc đốt rơm rạ:

1-Giải phóng nhanh mặt bằng đồng ruộng cho việc thiết lập cây trồng mới/vụ mới.

2-Tiêu diệt một số côn trùng, mầm bệnh, cỏ dại.

3-Không tốn kém công di chuyển trong điều kiện rơm rạ không có mục đích sử dụng khác, mất giá trị (ví dụ không dùng làm nấm do giá nấm quá thấp…).

+Nhược điểm của việc đốt rơm rạ:

Trong hình ảnh có thể có: một hoặc nhiều người, mọi người đang đứng, ngọn lửa, ngoài trời và thiên nhiên

1-Gây ô nhiểm môi trường:

Chúng ta biết rằng nguồn để tạo ra hiệu ứng nhà kính trong nông nghiệp bao gồm cả hai quá trình sinh học và việc đốt cháy tàn dư cây trồng cũng như đốt nhiên liệu cho các máy nông nghiệp. Trong đó tạo ra các khí carbon dioxit (CO2), metan (CH4) và Nitơ ôxit (N2O).

Cụ thể, cứ trung bình đốt 7 tấn rơm rạ sẽ phát thải 9,1 tấn CO2, 798 kg khí CO, 398 kg các chất hữu cơ độc hại và 12 kg tro bụi.

Việc giảm thiểu đốt rơm rạ hoặc tàn dư cây trồng giúp giảm thiểu sản sinh ra các khí hiệu ứng nhà kính như CO2, N2O và CH4 rất có ý nghĩa. Song song đó, việc khuyến áo áp dụng kỹ thuật canh tác không làm đất (no-tillage) cũng giúp tiết kiệm nhiên liệu diesel và giảm khí hiệu ứng nhà kính nói trên.

Trong hình ảnh có thể có: bầu trời, ngoài trời và thiên nhiên

2-Lãng phí một khối lượng rơm rạ thay vì sẽ dùng cho các mục đích khác như ủ phân, làm nấm rơm, làm giấy, ủ thức ăn gia súc, đặc biệt là che phủ đất trồng rau, màu mà nhiều vùng rất cần. Kết quả nghiên cứu của IRRI cho thấy, cứ đốt 1 tấn rơm đồng nghĩa với đốt bỏ khoảng 6,5 kg đạm, 1,2 kg lân, 20 kg kali, 40 kg silic và 400 kg carbon,… đây là các thành phần chính cung cấp dinh dưỡng cho đất trồng.

Ngoài ra, việc làm này còn khiến các loài côn trùng có ích bị tiêu diệt, gây mất cân bằng sinh thái đồng ruộng, khiến sâu bệnh hoành hành trên ruộng lúa. Từ đó, để đối phó với sâu bệnh người dân phải sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật với số lượng lớn để phòng trừ, khiến chi phí sản xuất lúa cao và gây ảnh hưởng đến sức khỏe người sản xuất và người tiêu dùng. Từ đó gây ra nhiều hệ lụy, gây ô nhiễm môi trường, suy giảm sức khỏe, bệnh tật,…

Mặt khác, thói quen đốt đồng sau thu hoạch còn khiến sức khỏe con người (đặc biệt là người trực tiếp canh tác) bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Người bị bệnh luôn thiếu oxy dẫn đến suy giảm sức khỏe và dễ mắc các bệnh khác như bệnh phổi tắc nghẽn phổi mãn tính, viêm phế quản, viêm phổi và ung thư phổi. Bị viêm lâu ngày, khí quản phải chống lại bằng cách tăng tiết nhiều đờm gây cản trở lưu thông bình thường ở đường thở. Tắc nghẽn này gây khó thở và ứ đọng đờm dãi trở thành môi trường cho các vi khuẩn sinh sôi và dần đẩy người bệnh vào suy hô hấp, suy tim, suy nhược cơ thể và tử vong.

Một số trường hợp nặng có thể dẫn đến tử vong, là do khí CO trong khói rơm rạ khi kết hợp với hemoglobin trong máu sẽ khiến máu không thể tiếp nhận oxy.

Không những gây hại cho sức khỏe con người, lửa từ các đống rơm, rạ còn có thể gây cháy ruộng, cháy nhà, gây ra tai nạn giao thông...

Theo đó, rơm rạ thay vì đốt bỏ sẽ được tận dụng để làm nguồn thức ăn cho trâu, bò hoặc chất thành đống làm nơi để trồng nấm rơm.

Trong hình ảnh có thể có: bầu trời, ngoài trời và thiên nhiên

Không thể bỏ phí nguồn hữu cơ quan trọng này nhưng cần phải làm thế nào để vừa tận dụng nguồn rơm rạ làm phân vừa không gây độc cho lúa và môi trường.

Xin giới thiệu một số phương pháp xử lý rơm rạ như sau:

1.Phun phân bón hữu cơ sinh học AT xử lý rơm rạ

*Thành phần: Nts 2,8%; P2O5 1,5 %; K2O 2%; Humic 2,5 %; HC 23 %; các axit amin và 11 chủng vi sinh phân giải có hoạt tính mạnh.

*Công dụng: Phân giải nhanh các chất hữu cơ như rơm ra, xác thực-động vật, chất thải nông nghiệp, ... thành chất mùn, chất dinh dưỡng dễ hấp thu cho cây trồng.

Xử lý ruộng, vườn, đất trồng trước khi trồng mới, xứ lý các chất thải hữu cơ làm sạch môi trường, sản xuất phân bón hữu cơ.

*Cách sử dụng:

Phun phân AT trực tiếp trên bề mặt ruộng, đặc biệt với ruộng gặt lưng cây lúa (máy gặt) gốc rạ bị phân hủy nhanh để cấy lúa mùa

-Áp dụng 400ml phân bón hữu cơ sinh học AT (1 lọ) pha 1 bình 16 lít nước phun cho 1 sào bắc bộ (360m2)

-Phun đều lên gốc rạ, sau đó bừa dập rạ xuống cho rạ nằm chìm dưới nước.

-Giữ mức nước từ 1-3 cm để tăng tác dụng của chế phẩm

- Sau khi phun chế phẩm AT từ 7-10 ngày là có thể cấy được.

2.Bón phân bón vi sinh đa chủng đa chức năng Azotobacterin

Phân Vi sinh Azotobacterin là loại phân kết hợp nhiều chủng vi sinh vật hữu ích như vi sinh vật cố định đạm từ khí trời, vi khuẩn phân giải các chất hữu cơ, vi khuẩn chuyển hóa các chất khó tiêu thành dễ tiêu, vi khuẩn ức chế sinh trưởng của nấm hại. Tất cả được gói trong hỗn hợp chất mang là than bùn và mùn hữu cơ. Ngoài ra phân vi sinh Azotobacterin còn cung cấp đạm, lân, kali nhờ hoạt động của hệ vi sinh vật.

Khi bón phân vi sinh Azotobacterin sẽ cải tạo cải tạo được hóa tính của đất trồng nhờ việc tích lũy và gia tăng hàm lượng hữu cơ, phân giải các chất xơ như rơm rạ làm cho đất tơi xốp, thoáng khí, tăng số lượng và chủng loại vi sinh vật có ích trong đất. Đồng thời nâng cao chất lượng nông sản do các hoạt động của vi sinh vật góp phần làm giảm các độc tố như NO3 và tăng cường quá trình tích lũy và hình thành các chất dinh dưỡng trong bộ phận thu hoạch.

Trong vụ mùa, để rơm rạ nhanh được phân hủy cần tăng cường vi sinh vật, giúp cây lúa sinh trưởng khỏe, hạn chế hiện tượng cây lúa bị ngộ độc, bạc lá. Bà con nên bón bổ sung phân vi sinh Azotobacterin. Cách bón như sau:

-Trường hợp không có phân chuồng:

Bón lót: 7-8 kg phân vi sinh thay thế phân chuồng + 20-25 kg NPK chuyên lót

Bón thúc: Lượng bón NPK chuyên thúc theo khuyến cáo của nhà sản xuât (bón như cũ)

-Trường hợp có phân chuồng:

Bón lót cùng với phân chuồng, lượng 6-7 kg/sào (hoặc có thể bón cùng lúc với phân thúc sau cấy 5-7 ngày) + NPK chuyên lót

Bón thúc: Lượng bón NPK chuyên thúc theo khuyến cáo của nhà sản xuât (bón như cũ)

3 -Chế phẩm Fito-Biomix RR

*Nguyên liệu cho 1 sào

-Chế phẩm Fito- Biomix: 200g

-Chế phẩm xử lý H2S: 200ml

-Đất bột hoặc cát

*Cách làm

-Tiến hành trộn đều 200 g chế phẩm Fito- Biomix với 3 kg đất bột hoặc cát sạch sau đó trộn tiếp với 200 ml chế phẩm xử lý H2S.

-Rắc đều hỗn hợp vừa trộn xuống 1 sào gốc rạ sau đó tiến hành cày lật và đưa nước vào ruộng ngập 7-10cm.

-Sau 7-10 ngày là bừa cấy được.

Chúc bà con nông dân thành công- Không lạm dụng đốt rơm dạ lãng phí tài nguyên của chính mình.

BTV Trần Tuấn Hiệp ( Tổng hợp)